Ақыл бастайды, аяқ тастайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Ақыл адамды дұрыс жолға бастап, істің жөнін көрсетеді. Бірақ кез келген іс тек оймен ғана бітпейді, оны орындап, соңына жеткізетін нақты әрекет керек. Сондықтан мақалдың тура мағынасы — ақыл алдымен бағыт береді, ал істің нәтижесін аяққы қадам, табандылық пен орындалу шешеді. Астарлы мағынасы — адам тек ойлап қана қоймай, бастаған ісін жауапкершілікпен аяқтауы тиіс. Ақылды болу жеткіліксіз, еңбек етіп, шешім қабылдап, іске тиянақтылық таныту маңызды.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бастайды» сөзі істің басы, жоспар, бағыт, ойластырылған шешімді білдіреді. «Аяқ тастайды» тіркесі жолға түсу, қадам жасау, істі жүзеге асыру мағынасында қолданылған. Мұнда ақыл — жол көрсетуші, ал аяқ — сол жолмен жүретін әрекет символы. Яғни ой мен іс бір-бірін толықтырады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал оқу, жұмыс, бизнес, тіпті күнделікті өмірде де орынды. Мысалы, адам жаңа жоба бастарда жақсы жоспар құрады, бірақ оны табандылықпен іске асырмаса, нәтиже шықпайды. Сол сияқты емтиханға дайындалған студент тек жоспармен шектелмей, уақытында оқып, тапсырманы соңына дейін орындауы керек.