Айырылар дос аяулыңды сұрайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал шынайы достың қадірі айырылысу сәтінде білінетінін айтады. Тура мағынасында, досыңмен жолың екі айырылғанда, оның амандығын, хал-жағдайын сұрап тұрасың. Астарлы мағынасы — арақашықтық, уақыт немесе жағдай өзгерсе де, адал көңіл суымайды; нағыз достық ұмытылмайды, қайта сағынышпен, қамқорлықпен көрінеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы "айырылар" сөзі тек жолдың екіге бөлінуі емес, өмір жолдарының әр тарапқа кетуін білдіреді. "Аяулың" — қымбат көретін, жүрекке жақын адам деген ұғым. Ал "сұрайды" дегені жай ғана хал сұрасу емес, көңілдің байланысы мен сыйластықтың сақталуын көрсетеді. Демек, мақал достықтың сыртқы араласудан емес, іштегі шынайы ықыластан тұратынын аңғартады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал көшіп кеткен, басқа қалада оқып жүрген не жұмыс істеп жүрген досқа хабарласып тұрудың маңызын еске салады. Мысалы, университетке басқа өңірге кеткен досыңмен көп көріспесең де, ара-тұра жазып, жағдайын сұрап тұрсаң, сол — мақалдағы адал достықтың белгісі.