Ағаш тамырымен, адам досымен мықты.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — ағаштың жерге терең сіңген тамыры оны құлатпай, нәр беріп тұрады. Адам да сондай: өзіне тірек болатын досы болса, өмірдің сынағына төтеп береді. Астарлы мағынасы — шын дос адамның қуанышын бөлісіп, қайғысын жеңілдетеді, ақыл қосып, қиын кезде сүйеу болады. Доссыз адам жалғызсырауы мүмкін, ал жақсы жолдас адамды өсіреді, жігерлендіреді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ағаш» — адам өмірінің бейнесі, ал «тамыр» — сол өмірді ұстап тұрған негізгі күш. «Тамырмен мықты» деуі ағаштың берік болуын көрсетсе, «досымен мықты» деуі адамның рухани тірегі достық екенін аңғартады. Яғни тамыр ағашқа қаншалық қажет болса, дос та адамға соншалық қажет.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал достықтың қадірін ұғындыру үшін жиі айтылады. Мысалы, студент емтиханға жалғыз дайындалмай, досымен бірге оқыса, бір-біріне түсінбеген жерін түсіндіреді, жігер береді. Сол сияқты өмірде қиындыққа тап болған адамды шынайы досы қолдап, жағдайын жеңілдетеді. Сондықтан бұл мақал достықтың адамның өмірлік беріктігін арттыратынын еске салады.