Адамға адам жат емес.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Адамға адам жат емес» деген мақалдың тура мағынасы — әр адам өзге адамнан бөлек, жат, сырт емес. Астарлы мағынасы — адам баласы бір-біріне қамқор, түсіністікпен, мейіріммен қарауы керек. Қиын кезде қол ұшын беру, қуанышта ортақтасу — адамгершіліктің белгісі. Бұл мақал адамдарды салқындыққа емес, бауырмалдыққа шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «адам» сөзі тек жеке кісіні емес, бүкіл адамзаттың ортақ болмысын білдіреді. «Жат емес» деген тіркес бөтенсу, алшақтау, сырт айналу дұрыс еместігін аңғартады. Яғни, адам өзге адамның қайғысын өз қайғысындай сезіне алса, қоғамда сыйластық пен сенім күшейеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал көршіге көмектескенде, әріптес қиындыққа ұшырағанда, немесе бейтаныс адамға да ізет көрсеткенде қолданылады. Мысалы, біреу ауырып қалып, жұмысына келе алмаса, әріптестері оның міндетін бөлісіп атқарса, осы мақалдың мәні көрінеді. Бұл — адамдықтың, жанашырлықтың және өзара түсіністіктің көрінісі.