Олжа туралы 151
Олжа туралы мақал-мәтелдер табыс, несібе және еңбектің өтеуі жайлы халық даналығын жинақтайды.
151
Мақал-мәтел
36.5K
Қаралым
241
Орташа
Сұрыптау:
Тары болса, тауық табылады.
**Негізгі мағынасы** Тары болса, тауық табылады деген мақалдың тура мағынасы — тарысы бар үйге тауық келеді, яғни құсқа...
Бақыр іздеген тақыр табады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бақыр іздеген адам тақыр жерден де бақыр табады. Астарлы мағынасы: адам...
Біздің алақанымызға да қарға тышар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам өзіне де бір күні игілік, несібе, күтпеген пайда тиетінін меңзейді. Тура мағынасында...
Бір жігіттің дәулетіне қырық жігіт мас болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бір адамның байлығы, жетістігі не жомарттығы көп адамға пайдасын тигізіп, қызығын көруге...
Малы бардың амалы бар.
**Негізгі мағынасы** «Малы бардың амалы бар» деген мақалдың тура мағынасы — малы, дәулеті бар адамның қолында тіршілікке...
Мыңды айдаған да бірді мінеді,
Бірді айдаған да бірді мінеді.
Бірді айдаған да бірді мінеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — мың жылқы айдаған адам да, жалғыз жылқы айдаған адам да ақырында бір а...
Жортуыл түбі еш,
Сауда түбі - борыш.
Сауда түбі - борыш.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жортуылдың, яғни жөнсіз шапқыншылықтың, басқыншылықтың соңы пайда емес,...
Берсе - қолынан, бермесе - жолынан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: біреу бір нәрсе берсе, оны қолынан алған дұрыс, ал бермесе, жолдан күті...
Қазан түбінде шеміршек қалды деп дәметеді,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның орынсыз үміттеніп, болмайтын нәрсеге дәметуін әжуалайды. Қазанның түбінде қалған...
Бір сауда иіп кетеді,
Бір сауда киіп кетеді.
Бір сауда киіп кетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал сауда-саттықта әртүрлі нәтиже болатынын меңзейді: бір сауда пайда әкеліп, адамды өсірсе,...
Кен байлық -
Кең байлық.
Кең байлық.
**Негізгі мағынасы** «Кен байлық — кең байлық» деген мақалдың тура мағынасы: жер қойнауындағы кен, қазба байлық мол бол...
Көл жағалаған өлмес.
**Негізгі мағынасы** Көл жағалаған өлмес деген мақалдың тура мағынасы — суы бар, тіршілікке қолайлы көлдің маңында отырғ...
Жомарт қолға аспандағы лашын қонар.
**Негізгі мағынасы** Жомарт, қолы ашық адамға ырыс пен мүмкіндік өзі келеді деген ой айтылады. Тура мағынада «қол» — бер...
Ажарлы мал базарлы.
**Негізгі мағынасы** «Ажарлы мал базарлы» деген мақал малдың көркі, күтімі жақсы болса, оның өтімі де жақсы болады деге...
Бар болса, сойғанның жөні бар,
Бір қойда он кісінің құны бар.
Бір қойда он кісінің құны бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: мал бар кезде оны сойып, елге ас беру орынды деген ойды білдіреді. Аста...
Ең көп оқылған
Күріш арқасында күрмек су ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: күріш өскен жерде онымен бірге күрмек те суға қанып өседі. Астарлы мағы...
Кеме келсе, қайық судан шығады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үлкен кеме келгенде, кіші қайықтың жүруіне орын тарылып, ол су жағасына...
Теңін тапса, тегін бер.
**Негізгі мағынасы** «Теңін тапса, тегін бер» деген мақал бір заттың не адамның өзіне лайық, бағасын білетін, қадірін т...
Ақ түйенің қарны жарылды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ақ түйенің қарны жарылғандай ерекше бір оқиғаның болғанын білдіреді. А...
Ортақ өгізден оңаша бұзау.
**Негізгі мағынасы** Ортақ өгізден оңаша бұзау — көпке ортақ, сырттай үлкен көрінетін нәрседен гөрі, өзіңе тиесілі шағын...
«Олжа туралы» мақал-мәтелдер қазақтың табыс пен несібе ұғымына көзқарасын, олжаның қадірін және оған апарар жолдың мәнін баяндайды. Бұл топтағы нақылдар олжаның тек кездейсоқтық емес, көбіне еңбек, ептілік, батылдық пен дұрыс мүмкіндік таңдаудың нәтижесі екенін еске салады.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.