«Жаны сұлудың тәні сұлу.» — мағынасы қандай?

Негізгі мағынасы

Жаны сұлу адамның тәні де сұлу болып көрінеді. Мақал ішкі сұлулықтың сыртқа шығатынын айтады: мейірімді, адал, жылы жүзді адам айналасына сүйкімді, оның келбеті ерекше нұрланып тұрады. Керісінше, жаны кірлі адамның сырт сұлулығы көп ұзамай көзге ұнамай қалады. Демек адамның әдемілігі тек табиғат берген әлпетте емес, мінез бен ниет оған нұр береді.

Образдар мен теңеулер

Жан мен тән мұнда бір-бірінен бөлінбейтін тұтастық ретінде алынған: жан — шырақтың оты, тән — сол оттың сыртқа шыққан жарығы. «Жаны» мен «тәні» сөздерінің дыбысталуы жақын, мақал екеуін бір сөйлемге сыйғызып, байланысын дыбыспен де бекітеді. Ілік септігіндегі «сұлудың» тәннің жанға тәуелді екенін көрсетеді: тәннің сұлулығы жаннан туады. Қазақтың «жүзінен нұр төгіледі», «жылы жүзді» деген тіркестері осы ойға жақын.

Қазіргі өмірде қолданылуы

Мақалды ішкі мейірімі жүзіне шыққан адамды мақтағанда, жастарға мінездің сыртқы келбеттен маңызды екенін түсіндіргенде айтады. Интонациясы — құрмет, ризашылық. Біреудің сырт кемістігін оның жаман жанымен байланыстыру үшін керісінше пайдалану орынсыз. Мысалы, жетпістегі ұстазын көрген түлек: «Жаны сұлудың тәні сұлу, апайымыз әлі күнге нұр шашып тұр» деді.

Қолданылу жағдаяттары

— Ауыл сыйлайтын қарт дәрігер туралы әңгіме қозғалғанда, келіншек оның жүзіндегі нұрды осы мақалмен түсіндірді.
— Әжесінің әжімді жүзінен сүйген немересіне анасы осы мақалды айтып, әженің мейірімін еске салды.

Бұл мақалдың мағынасы жасанды интеллекттің көмегімен жасалды. Қажет болған жағдайда түзетулер енгізіңіз.
Күнде бір мақал
Осындай мақалдар мағынасымен бірге күн сайын таңғы 09:00-де
Telegram-ды ашу
Жаны сұлудың тәні сұлу. — қазақша мақал
Жүктеу
Латын жазуында
Jany sulýdyń táni sulý.