Заманың қалай болса,
Бөркіңді солай ки.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өмірде заманның ағымына, жағдайдың өзгерісіне икемделе біл дегенді білдіреді. Тура мағынасында: бас киіміңді уақытқа, ауа райына сай кигенің сияқты, адамның да іс-әрекеті өз дәуірінің талабына сай болуы керек. Астарлы мағынасы: тіршілікте қасаң қалыпқа байланып қалмай, жаңа жағдайды түсініп, соған лайық амал жасау қажет. Адам заманнан қалыс қалса, қиындыққа ұшырайды; ал бейімделе білсе, жолын табады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «заман» — қоғамның, өмірдің жағдайы, ал «бөрік» — адамның қылығы мен тіршілік тәсілі. Бөрікті қалай кию қажет болса, заманды да солай қабылдап, соған сай өмір сүру керек деген ой берілген. Қысқа да нақты образ арқылы халық өмірдің құбылмалы екенін, ақылды адам жағдайға қарай қимылдайтынын меңзейді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал технология, оқу, жұмыс, қарым-қатынас сияқты салаларда өте өзекті. Мысалы, бұрын қағаз құжатпен ғана істейтін адам электронды қызметке үйренсе, жұмысын жеңілдетеді. Яғни заман өзгерсе, адам да білімін жаңартып, тәсілін бейімдеп отыруы керек.
Bórkińdi solaı kı.