Түйе қартайса да, тартуын қоймайды,
Өрт сөніп бара жатса да, шарпуын қоймайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның немесе жан-жануардың жасы ұлғайса да, бұрынғы дағдысы мен мінезі сақталатынын білдіреді. Түйе қартайса да, жүк тартудан, ауыр жұмысқа араласудан тыйылмайды. Сол сияқты, өрт сөне бастаса да, соңғы лапылымен айналасын шарпып үлгереді. Астарлы мағынасы — кейбір қасиет, әдет, қуат не мінез соңғы сәтке дейін бәсеңдемей, табиғи болмысымен көрінеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы түйе — төзімділік, ауырлыққа шыдам, өмір бойы еңбекке жегілген тұлғаның бейнесі. Оның қартайса да тартуын қоймауы — тәжірибелі, қайратты адамның өмірден бірден шет қалмайтынын меңзейді. Ал өрт — қуаттың, лапылдаған күштің, соңғы серпіннің символы. Сөніп бара жатып та шарпуы — әлсірегеннің өзінде әсері сақталатынын танытады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал өз ісіне берілген, жасы келгенімен қабілетін жоғалтпаған адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, зейнет жасындағы ұстаз әлі де жас мамандарға ақыл-кеңес беріп, оқу ісіне көмектесіп жүрсе, «түйе қартайса да, тартуын қоймайды» деп бағалауға болады. Яғни адамды жасына емес, өмірлік қайраты мен пайдасына қарап тану керек деген ой жатыр.
Órt sónip bara jatsa da, sharpýyn qoımaıdy.