Сұлуды көру - көзге себеп.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — әдемі, көрікті адамды немесе көріністі көру адамның көзіне бір түрткі, себеп болатынын білдіреді. Астарлы мағынасы — сұлулық адамды еріксіз тартатынын, назар аудартатынын айтады. Бірақ мақал тек сыртқы көріністің әсерін ғана емес, көркемдікке, тартымдылыққа, жақсыны байқауға бейімділікті де меңзейді. Яғни, адам кейде бір нәрсеге қызығудың, ізденудің немесе назар салудың себебін сыртқы сұлулықтан табады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «сұлу» — тек әдемі жүз емес, жалпы көркемдік пен тартымдылықтың бейнесі. «Көру» сөзі адамның бақылауы, таңдануы, қызығуы сияқты ішкі қимылын білдіреді. Ал «көзге себеп» тіркесі назардың пайда болуын, көңілдің оянуын көрсетеді. Бұл жерде көз — тек дене мүшесі емес, танымның, әсерленудің белгісі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды әдемі зат, әсерлі адам не көркем орта адам назарын өзіне тартқанда қолдануға болады. Мысалы, біреу жаңа безендірілген үйді көріп: «Сұлуды көру — көзге себеп» деп тамсанып айтуы мүмкін. Сонда ол көрген нәрсенің көзге жылы, көңілге жағымды әсер еткенін білдіреді.