Шежіреден заман озбас,
Озса да түбі тозбас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал шежіре, яғни ата-тек, тарих, ел жады мен рухани сабақтастық ешқашан ескірмейтінін білдіреді. Уақыт қанша алға жылжыса да, халықтың өткенін, тегін, дәстүрін ұмытпау керек. Тура мағынасында шежіре заманнан қалмайды, өйткені ол ұрпақтан ұрпаққа берілетін құнды дерек. Астарлы мағынасында да сол: түп-тамырын білген елдің рухы мықты, жады берік болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «заман озу» — уақыттың өтуі, өмірдің жаңаруы; «тозу» — ескіру, құнсыздану. Ал шежіре — жай ғана тізім емес, халықтың тарихы мен болмысының белгісі. Яғни шежіре уақыттың сынына түссе де, мәнін жоғалтпайды. Бұл жерде шежіре елдің рухани тірегі ретінде көрінеді.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал өз тегін, ата-баба тарихын, ру-тайпа шежіресін, жалпы ұлттық тарихты құрметтеуге үндейді. Мысалы, бір жас отбасы баласына аталарының кім болғанын, қай жерден шыққанын айтып өсірсе, бала өз тамырын танып, елдік санаға жақындайды.
Ozsa da túbi tozbas.