Серт берген шегінбес,
Еңбектенген ерінбес.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал уәде беріп, серт еткен адам алған бетінен қайтпауы керек дегенді білдіреді. Тура мағынасы — біреуге сөз берсең, соны орындау; астарлы мағынасы — жауапкершілікке берік болып, айтқан ісіңде табанды болу. Екінші жолы еңбектенген кісі жалқаулыққа салынбайды, қиындықтан қорықпайды деген ойды жеткізеді. Яғни, сертке беріктік пен еңбекқорлық — адам мінезінің ең жақсы қасиеттері.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы "серт" — адамның абыройын ұстайтын, сенімге негіз болатын сөз. "Шегінбес" сөзі қайсарлықты, уәдеден таймауды бейнелейді. Ал "еңбектенген ерінбес" дегенде ерінбей істеген іс адамның жігерін арттырып, оны мақсатқа жеткізетінін аңғартады. "Ерінбес" сөзі тек қимыл-қозғалысты емес, рухани төзімді де білдіреді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал оқу, жұмыс, отбасы немесе дос алдындағы міндетте өте орынды қолданылады. Мысалы, студент дипломдық жұмысын уақытында тапсыруға уәде берсе, сол сертінде тұрып, күнде еңбек етсе, мақалды соған қатысты айтуға болады. Ол адамды сөзінде тұруға және жалқаулықтан арылуға шақырады.
Eńbektengen erinbes.