Сасық суға ащы бұта бітеді,
Сасық суда бақа айғырлық етеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — лай, сасық суда өсетін өсімдік те, тіршілік ететін бақа да сол ортаның табиғатына сай болады. Астарлы мағынасы — адам қандай ортада жүрсе, соның мінезі мен ықпалына еріп кетеді. Жаман, лас, тәртіпсіз ортада өскен не жүрген жанның да ойы, сөзі, қылығы бұзылуы мүмкін. Сондықтан мақал адамды ортаны дұрыс таңдауға, таза ортадан тәрбие алуға үндейді.
Образдар мен теңеулер
Сасық су — бұзылған, теріс ортаның бейнесі. Ащы бұта — ондай ортада өсетін қатаң, жұғымсыз нәрсені меңзейді. Бақа — жағымсыз, былғаныш тіршіліктің символы, ал «айғырлық етеді» деуі — өзінің орнында паңсып, даурыққан, орынсыз өктемсіп кеткен бейнені көрсетеді. Яғни мақал сырттай күшті көрінгенмен, түп негізі нашар ортаның адамды төмендететінін аңғартады.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал әсіресе жасөспірімдер мен жастарға қатысты жиі айтылады. Егер адам теріс әрекетке үйір, бос сөзге толы, зиянды ортаның ішінде жүрсе, сол әдеттерді сіңіріп алады. Мысалы, оқушы оқуын тастап, тек қаңғыбас топпен араласса, уақыт өте тәртібі де, мақсаты да өзгеруі мүмкін. Сондықтан жақсы достар мен пайдалы ортаны таңдау маңызды.
Sasyq sýda baqa aıǵyrlyq etedi.