Мұрның барда бір сіңбір.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Мұрның барда бір сіңбір» мақалы адамның қолында, мүмкіндігі бар кезде ісін уақытында тындырып алу керек дегенді білдіреді. Тура мағынасында мұрның бітелсе, оны тазалап алу керек. Астарлы мағынасы — қолыңда бар ыңғайды, уақытты, күш-қуатты босқа жібермей, қажет нәрсені дер кезінде атқар. Бұл сөз көбіне сақтыққа, қимылдың шапшаңдығына, орайын жібермеуге үндейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «мұрын» — адамның әрекет жасауға шамасы, мүмкіндігі бар кездің белгісі. «Сіңбір» сөзі қарапайым тұрмыстық әрекет арқылы ойды дәл жеткізеді. Халық осындай күнделікті қимылды үлгі етіп, «қолы жеткенде, күші келгенде ісіңді бітір» деген өмірлік сабақ береді. Яғни образ қарапайым болғанымен, ойы терең: кейінге қалдырған іс қиынға соғуы мүмкін.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті. Мысалы, студент емтиханға дайындықты ертеңге ысыра бермей, уақыты бар кезде күн сайын қайталап оқыса, кейін қиналмайды. Сол сияқты, жұмыс барысындағы құжатты, төлемді не маңызды шаруаны дер кезінде реттеу — осы мақалдың мәніне сай келеді.