Күш атасын танымас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Күш атасын танымас» деген мақал адамның күші тасып, бетімен кеткен кезде ол өз шегін, тәртіпті, тіпті ақылдың айтқанын да елемей қалатынын білдіреді. Тура мағынасында күш алған адам ештеңеден тайсалмайтындай көрінеді. Астарлы мағынасы — шамадан тыс қайрат пен өркөкіректік адамды тәкаппарлыққа, асығыстыққа, қателікке ұрындырады. Яғни күштің өзі емес, оны тежей білетін ақыл маңызды.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «күш» — тек дене қуаты емес, байлық, билік, ашу, өзіне сенім сияқты кез келген үстем күйдің бейнесі. «Атасын танымас» деген тіркес сол күштің иесін де, жөн-жобаны да ұмыттыратын халді суреттейді. Бұл жерде күш адамға қызмет етуі керек, ал адам күшке еріп кетпеуі керек деген ой бар.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды жұмыс орнында, спортта, не адамдармен қарым-қатынаста шектен шыққан мінезді ескерту үшін қолдануға болады. Мысалы, бір адам қызметте өскен соң өзгелерді менсінбей, бәрін өз білгенімен істей берсе, оған «күш атасын танымас» деп айту орынды. Бұл — билік пен мүмкіндіктің адамды өзгертіп жіберетінін еске салатын сабақ.