Құмырсқаның тасқа басқаны Аллаға аян.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Құмырсқаның тасқа басқаны Аллаға аян — адамға сырт көзге ұсақ көрінетін, байқалмайтын істің бәрі де Жаратушыға мәлім деген ойды білдіреді. Бұл мақалдың тура мағынасы: құмырсқа тасқа басып жүрсе де, оның әр қадамы көрінбей қалады. Астарлы мағынасы: пенденің жасырын әрекеті, ішкі ниеті, тіпті ешкім білмейтін қылығы да бір Алладан жасырын емес. Сондықтан адам әр ісіне жауапкершілікпен қарап, адал болуға тиіс.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы құмырсқа — өте кішкентай, әлсіз пенде бейнесі. Тас — ауыр, қатаң, адам көзіне анық көрінетін нәрсе. Құмырсқаның тасқа басуы — көзге түспейтін, ұсақ қадамдар мен жасырын әрекеттердің символы. Ал «Аллаға аян» деген тіркес — бәрін білуші құдірет иесі бар екенін еске салады. Яғни, адам жасырдым деп ойлаған ісі де ақиқаттан тыс қалмайды.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал адамды ар-ұятқа, адалдыққа шақыру үшін айтылады. Мысалы, біреу жұмыста құжатты қолдан өзгертіп, ешкім байқамайды деп ойласа, осы мақал соның бәрібір белгілі болатынын ескертеді. Мұндайда мақал адамды сырт көзден емес, ішкі жауапкершіліктен қорқуға үйретеді.