Құдай жалғыз, мен жалғыз.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адам жалғыздықты сезінген сәтте айтылатын өкініш пен мұңды білдіреді. Тура мағынасында: «Құдай біреу, мен де жалғызбын» деген ой айтылады. Астарлы мағынасы: адам өзін қорғансыз, дәрменсіз, сүйенішсіз сезінгенде, жалғыз қалғанын аңғартады. Мұнда адамның ішкі күйі, мұң мен шарасыздық терең көрінеді.
Образдар мен теңеулер
«Құдай жалғыз» деген сөз Жаратушының даралығын, құдіретін білдірсе, «мен жалғыз» дегені — адамның өз бетінше қалған күйін бейнелейді. Екі ұғымды қатар қою арқылы халық адамның әлсіздігін, тірекке мұқтаж халін әсерлі жеткізген. Бұл жерде нақты суреттен гөрі рухани күй басым: жалғыздық, жалбарыну, үміт іздеу сезіледі.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал жақын адамынан айырылған, қиын жағдайға тап болған, қолдау таппай жүрген жанның көңіл күйін сипаттауға қолданылады. Мысалы, жұмысы тоқтап, қарызға батқан адам «Құдай жалғыз, мен жалғыз» деп, өз жағдайының ауырлығын айтып шағымдануы мүмкін. Дегенмен мұндай сәтте мақал сабыр сақтап, тәуекел мен сенімге жүгінуді де еске салады.