Көп ақылды жиналса,
Қиын істі бітірер.
Көп ақымақ жиналса,
Оңай істі бүлдірер.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал көптің ақыл-парасаты мен бірлескен ойы кез келген қиын істі де оңай шешетінін білдіреді. Ал егер жиналғандар ойсыз, тәжірибесіз болса, тіпті жеңіл жұмыстың өзін шатастырып, бүлдіріп жіберуі мүмкін. Яғни істің нәтижесі адамдардың санасына, ұйымшылдығына және жауапкершілігіне байланысты.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ақылды» мен «ақымақ» — тек жеке адамдар емес, ойлы, салмақты және ойланбай әрекет ететін топтың бейнесі. «Қиын іс» пен «оңай іс» арқылы халық еңбектің ауыр-жеңілдігін емес, сол істі атқаратын адамның сапасын көрсетеді. Мұнда ақыл — жарық, тәртіп, бағыт; ал ақымақтық — берекесіздік пен ыдыраудың нышаны ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал топпен жұмыс істегенде өте орынды. Мысалы, бір сынып оқушылары жоба дайындағанда бәрі ой қосып, міндетті бөліп алса, нәтиже жақсы шығады. Ал әркім өз білгенімен істеп, бірін-бірі тыңдамаса, қарапайым жоба да сәтсіз болуы мүмкін. Сондықтан мақал адамдарды ақылмен бірігуге, ортақ іске жауапкершілікпен қарауға шақырады.
Qıyn isti bitirer.
Kóp aqymaq jınalsa,
Ońaı isti búldirer.