Мақал-мәтелдер

Қазақ халқының рухани мұрасы

AI
Семантикалық іздеу — мағынасы бойынша ұқсас нәтижелер табады

Хан екі айтса, қадірі кетеді,
Қараша екі айтса, ары кетеді.

Han eki aıtsa, qadiri ketedi,
Qarasha eki aıtsa, ary ketedi.

Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі

Бұл мақал халық даналығы мен тәлім-тәрбие мәнін білдіреді. Мақалда «хан» мен «қараша» деген екі топ адам салыстырылады.

«Хан» – билік, жоғары ранг, беделді адамдарды білдіреді. Егер хан немесе билік иесі бір нәрсені екі рет айтса, оның сөзінің қадірі, салмағы кетіп, айтқанына деген сенім төмендейді, яғни оның айтқандарының маңыздылығы азаяды. Себебі, билік иесі өз сөзін нақты, сенімді әрі нақты жеткізуі қажет.

«Қараша» – қара халық, яғни халықтың төменгі қабаты. Егер қараша халық бір нәрсені екі рет айтса, оның ары кетеді, яғни шындыққа қарамастан, олар жай ғана көп сөйлеп, сенімділігін жоғалтуы мүмкін.

Мақалдың негізгі идеясы – адамның сөздері мен әрекеттерінің маңызды екенін, әсіресе, жоғары лауазымды адамдардың сөзіне үлкен мән берілетіндігін көрсетеді. Сөйлеу мәдениеті мен қадір-қасиетті сақтау маңызды екендігін білдіреді.

Ескерту: Бұл мақалдың мағынасы жасанды интеллекттің көмегімен жасалды. Нақты мағынасын өздеріңіз тексеріп, қажет болған жағдайда түзетулер енгізіңіздер.
Тақырыпшалар: