Қаһарлы қамал бұзады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Қаһарлы, ашулы, долы мінез кейде ең берік деген нәрсенің өзін де талқандайды деген ой айтылады. Мұнда тура мағынада қамалды бұзатын күш суреттелсе, астарлы мағынада ашу-ыза адамның ойынан айырып, сабырын шайқап, көптің берекесін кетіретін қауіпті сезім екені меңзеледі. Яғни қаһар адамды да, ортаны да әлсіретеді.
Образдар мен теңеулер
«Қамал» — берік қорған, мықтылық пен тұрақтылықтың символы. Ал «қаһарлы» сөзі сол берік нәрсені де бұза алатын аса күшті ашуды бейнелейді. Бұл жерде ашу найзағайдай жарқ етіп, тас қамалды да қирата алатындай күшке теңелген. Образ арқылы халық ашудың орасан зиянын әсерлі жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал адамға эмоциясын тежеп, сабыр сақтауды ескертеді. Қазір біреу жұмыста немесе үйде ашуға булығып, қатты сөз айтып қойса, сол сөз ұзақ ренішке, тіпті арақатынастың бұзылуына әкелуі мүмкін. Мысалы, ата-ана баласына ашумен сөйлесе, баланың көңіліне жара түседі. Сондықтан кез келген жағдайда сабыр — ең сенімді қорған.