Иегіне тағалы ат тайғандай.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Иегіне тағалы ат тайғандай деген мақал бір істің не жағдайдың мүлде орнықсыз, сенімсіз, берік еместігін білдіреді. Тура мағынасында иегіне тағылған атты елестету мүмкін емес: ол қалай болса солай тайып кетеді, ұстауға да, мінуге де жарамайды. Астарлы мағынасында біреудің сөзіне, уәдесіне, тірегіне не жасаған ісіне сенім жоқ деген ой айтылады. Мұндай адам да, мұндай іс те қолға ұстағандай болмайды, тез сыр береді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «тағалы ат» — әдетте мықтылықтың, қозғалыстың, серіктің белгісі. Ал «иегіне тағылу» — шын өмірде болмайтын, қисынсыз әрекет. Осы тосын образ арқылы халық сенімсіздікті, қисынсыздықты өте әсерлі жеткізген. «Тайғандай» сөзі де тұрақсыздықты, орнықсыздықты көзге елестетеді. Яғни, бір нәрсенің берік негізі жоқ екенін бейнелеп тұр.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал уәдесінде тұрмайтын адамға, тұрақсыз серіктеске немесе жоспары жиі өзгеретін іске қатысты айтылады. Мысалы, бір адам жұмысты бүгін бастаймын деп айтып, ертеңіне басқа сылтау айтып жүрсе, «оның сөзі иегіне тағалы ат тайғандай екен» деп сипаттауға болады. Бұл сөз күмәнді, сенімсіз нәрседен сақ болуға шақырады.