Ердің малы - елдің малы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: ер азаматтың қолындағы мал — тек өзінікі ғана емес, елдің де игілігі. Астарлы мағынасы: елге сүйенген ердің дүниесі, ырысы, абыройы халықпен бірге бағаланады. Қазақ түсінігінде азамат жеке басының ғана қамын ойламай, жұртына қызмет етсе, оның дәулеті де, беделі де ортақ мүддеге айналады. Яғни ел ішінде адал еңбекпен жиналған мал береке әкеліп, көптің қажетіне жараса, ол шын мәнінде құтты болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ер» — жауапты, намысты, елге сөзі өтетін азаматтың бейнесі. «Мал» — тек төрт түлік қана емес, жалпы дәулет, несібе, байлықтың белгісі. Ал «ел» — қауым, халық, ортақ тіршілік. Осы үш ұғым арқылы мақал жеке адамның ырысы мен жұрттың ырысы бір-бірінен бөлек емес екенін меңзейді. Байлықтың қадірі оны қалай жұмсауда екенін көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал қоғамға пайдасы тиетін, табысын ортақ іске жұмсайтын адамға қатысты айтылады. Мысалы, кәсіпкер өз пайдасының бір бөлігін ауыл мектебіне кітап алуға, спорт алаңын салуға жұмсаса, оның еңбегі ел игілігіне айналды деуге болады.