Еңбек түбі - береке,
Көптің түбі - мереке.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: адам еңбек етсе, соның нәтижесінде береке, ырыс, молшылық келеді. Ал көпшілік бір жерге жиналып, тату болса, қуаныш пен мереке артады. Астарлы мағынасы — тіршіліктегі табыс та, шаттық та өзінен-өзі келмейді; олар еңбекпен және ынтымақпен табылады. Жалғыз адамның қолынан бәрі келе бермейді, ал ел болып жұмылса, іс те өнеді, көңіл де көтеріледі.
Образдар мен теңеулер
Мұнда «түбі» сөзі істің соңы, нәтижесі дегенді білдіреді. «Еңбек түбі» — маңдай тердің ақыры, ал «береке» — молшылық қана емес, үй ішінің татулығы, ырыс-несібе. «Көптің түбі» дегенде халық, қауым, көпшілік меңзеледі, ал «мереке» — ортақ қуаныш, думан, бірліктің жемісі. Яғни еңбек пен көпшілік — өмірдің екі үлкен тірегі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал оқу, жұмыс, кәсіп, тіпті отбасылық өмірде де орынды айтылады. Мысалы, бір отбасы бірнеше ай бойы үнемдеп, еңбек етіп, үй жөндеуге ақша жинаса, кейін үйі жайнап, көңілдері көтеріліп, береке орнайды. Сол сияқты ұжым болып бір жобаны бірігіп атқарса, нәтижесі де жақсы болып, ортақ қуанышқа айналады.
Kóptiń túbi - mereke.