Еліне қарай бөркі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Еліне қарай бөркі» деген мақал әр адамның өз ортасына, елінің салт-дәстүрі мен тұрмыс-тіршілігіне бейімделіп өмір сүруі керек дегенді білдіреді. Тура мағынада бөрік — киген адамның бас киімі, ал астарлы мағынада ол адамның мінезі, киім киісі, жүріс-тұрысы, ой-пікірі өз елінің болмысына сай болуы тиіс деген ұғымды береді. Яғни адам қай ортада жүрсе, сол ортаның әдеп-ғұрпын, жөн-жосығын ескергені дұрыс.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бөрік» — адамның сыртқы бейнесін, ал «елі» — оның өмір сүріп отырған ортасын, халқын, мәдениетін меңзейді. Бөріктің елге қарай болуы — киімнің де, мінездің де орындылығын білдіретін бейне. Бұл жерде халық «жеріне қарай киіміңді, еліңе қарай қылығыңды түз» деген өмірлік өлшемді қысқа әрі ұтымды айтқан.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті. Мысалы, жаңа жұмыс орнына келген адам сол ұйымның тәртібін, сөйлеу мәдениетін, киіну талабын сақтайды. Егер бір адам ауылда қарапайым, салмақты болса, қалада да сол ортаға лайық мәдениетпен өзін ұстай білсе, ол осы мақалдың мәнін дұрыс түсінгені.