Екі аяқты адам түгіл,
Төрт аяқты мал да ақсайды.

Негізгі мағынасы

Бұл мақалдың тура мағынасы — адам да, мал да кейде жүрісінен жаңылып, ақсап қалуы мүмкін деген ой. Астарлы мағынасы — тіршілікте мінсіз адам болмайды, әркімнің де әлсіз тұсы, кемшілігі, сүрінетін сәті бар. Сондықтан біреудің кемдігін көріп, менсінбей қарамау керек, өйткені кез келген жан қиындыққа тап болуы мүмкін.

Образдар мен теңеулер

Мұндағы «екі аяқты адам» — адам баласының өзін, ал «төрт аяқты мал» — тіршілік иесінің бәрін бейнелейді. «Ақсайды» сөзі тек дене кемістігін емес, өмірдегі сүріну, шаршау, қателесу, әлсіреу сияқты күйді де аңғартады. Халық осы қарапайым образ арқылы адамға да, малға да ортақ әлсіздік бар екенін өте ұтымды жеткізген.

Қазіргі өмірде

Қазір бұл мақал адамдардың кемшілігін кешіре білу, түсіністікпен қарау үшін қолданылады. Мысалы, жұмыста тәжірибелі маманның да қателесуі мүмкін екенін ескеріп, оны бірден кінәламай, көмектесу қажет. Яғни, бұл сөз сабырлылыққа, кішіпейілділікке және өзгені түсіне білуге тәрбиелейді.