Егін ырыс таңдамайды, еңбек таңдайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: егіннің берекесі өзінен-өзі келмейді, оны өсіретін де, күтетін де еңбек. Астарлы мағынасы — ырыс-несібе, табыс, молшылық кездейсоқ түспейді; оған қолдағы барды ұқыпты пайдаланып, маңдай тер төгу арқылы жетеді. Яғни, ырыс кімге болса соған бұйыра салмайды, оны еңбекқор, тиянақты адам ғана табады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «егін» — адамның тіршілігіне қажетті несібе мен еңбектің жемісі. «Ырыс» — құт, береке, молшылық. Ал «таңдайды» сөзі береке де, нәтиже де талғаммен келеді дегенді аңғартады. Бұл жерде егіншілік өмірі үлгі болып, жер жырту, себу, суару, күту сияқты шаруаның бәрі адамның ықыласы мен табандылығына байланысты екені көрсетілген.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал оқу, жұмыс, кәсіп, бизнес сияқты салаларға да сай келеді. Мысалы, бір адам жақсы маман болғысы келсе, тек мүмкіндік күтіп отырмай, күн сайын үйреніп, ізденіп, тәжірибе жинауы керек. Сонда ғана оның еңбегі ырысқа айналады.