Дау арашасыз болмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Дау арашасыз болмас» деген мақал кез келген жанжал, келіспеушілік өздігінен басылмайтынын білдіреді. Тура мағынасында дауға біреу ара түсіп, сөзін тыңдап, екі жақты тоқтатпаса, ол ұлғая береді. Астарлы мағынасы — адамдар арасындағы кикілжіңді ақылмен, әділ сөзбен, бітіммен шешу керек; әйтпесе дау берекені кетіреді, ара-қатынасты бұзады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «дау» — тек сөз таласы емес, реніш, өкпе, тартыс сияқты барлық қайшылықтың бейнесі. «Арашасыз» сөзі арағайын, бітімші, сабырлы жан болмаса, мәселе ушықатынын аңғартады. Яғни халық дауды күшпен емес, мәмілемен тоқтатуды құп көреді. Мұнда «араша» — татулыққа бастайтын көпір іспетті ұғым.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал отбасында, жұмыста, көрші-қолаң арасында не интернеттегі сөзталаста да өзекті. Мысалы, екі әріптес түсініспей қалса, басшы не ортақ сыйлы адам екеуін тыңдап, әділ шешім айтса, дау басылады. Әйтпесе ұсақ келіспеушілік үлкен жанжалға айналуы мүмкін.