Бұлт шығып, жаңбыр жаумай елді алдайды,
Әйелдің айлакері ерді алдайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал сыртқы белгіге алданып қалмауды ескертеді. Тура мағынасында: аспанда бұлт қоюланып, жаңбыр жауғандай көрінгенімен, кейде жаңбыр жаумай қояды. Астарлы мағынасы: адам да кейде сөзбен, ишарамен, көрініспен алдап, уәде беріп, іс жүзінде сол уәдесін орындамайды. Мақал әсіресе айла мен жылпостықтың қауіпті екенін аңғартады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «бұлт» — сыртқы көрініс, ал «жаңбыр» — күтілген нәтиже. Бұлттың жауын әкелмеуі — бос үміт пен алдамшы әсердің белгісі. Ал «әйелдің айлакері ерді алдайды» деген жолда «әйел» сөзі жалпы түрде емес, айласы басым, сөзге шешен, пысық адам бейнесінде алынған. Мұнда ердің өзі де сақ болмаса, алданатыны көрсетіледі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал уәдеге сеніп, дәлелсіз шешім қабылдамауды үйретеді. Мысалы, бір адам «ертең міндетті түрде көмектесемін» деп қайта-қайта айтып, бірақ істі соңына жеткізбесе, оған осы мақал сай келеді. Яғни, сөзге емес, іске қарау керек.
Áıeldiń aılakeri erdi aldaıdy.