Бір Құдайға асы болма,
Жұлдыздарға қарсы болма.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бір Құдайдың алдына асығып, өз тағдырын өзім шешем деп менмендікке салынбасын, сондай-ақ жұлдыздарға қарсы тұрмасын. Астарлы мағынасы — адам шамасынан тыс іске ұмтылмай, Жаратушының жазмышына қарсы келмей, сабырмен өмір сүрсін деген өсиет. Яғни пенде өзінің әлсіздігін, шектеулі мүмкіндігін түсініп, тәкаппарлықтан сақтануы керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «Бір Құдай» — ең жоғарғы құдірет, тағдыр мен өмірдің иесі деген ұғым. Ал «жұлдыздар» — адамның қолы жетпейтін биік күш, ғарыштық тәртіп, алдын ала белгіленген жолдың бейнесі. «Қарсы болма» деуі — желге қарсы жүгірумен тең: бос әурешілік, орынсыз қарсылық, тағдырға көнбестік. Осы арқылы мақал адамды сабырға, кішіпейілділікке шақырады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал адамға өз мүмкіндігін дұрыс бағалап, бәрін өз күшіммен ғана шешемін деп күйіп-пісуден сақтандырады. Мысалы, бір адам қолынан келмейтін іске тәуекел етіп, тек мақтан үшін үлкен қарызға кірсе, кейін қиындыққа ұшырайды. Осындайда мақал «шамаңды біл, сабыр сақта» деген ескерту ретінде қолданылады.
Juldyzdarǵa qarsy bolma.