Бие кіндігінен өседі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Бие кіндігінен өседі» деген мақал жылқының тегі мен тұқымының аса маңызды екенін білдіреді. Тура мағынасында биенің құлын беруі, оның өзінен тараған ұрпақтың өсіп-өнуі айтылады. Астарлы мағынасы — жақсы нәрсе, асыл қасиет, тектілік көбіне өз бастауы мен негізінен көрінеді. Яғни, қандай ұрпақ өсетіні, қандай нәтиже шығатыны оның тәрбиесі мен тегіне байланысты деген ой жатыр. Бұл мақал адамға да, жалпы тіршілікке де қатысты: бастау дұрыс болса, нәтиже де соған сай болады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бие» — береке мен өсімнің, жылқы шаруасындағы құттың бейнесі. «Кіндік» — бастау, түп-тамыр, негіз деген ұғымды білдіреді. Халық биені жай мал ретінде емес, ұрпақ жалғастыратын, тұқым таратып, ел ырысын арттыратын қасиетті түлік деп таныған. Сондықтан бұл жерде образ арқылы тектілік, тегіне тарту, жақсы негіздің маңызы салыстырылады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал тәрбиесі мықты, негізі дұрыс ортада өскен баланың болашағы да жақсы болатынын еске салады. Мысалы, ата-ана баласына кішкентайынан тәртіп, еңбекқорлық, әдеп үйретсе, ол өскенде жауапты, тиянақты адам болуы мүмкін. Яғни, адамның бүгінгі мінезі мен ертеңгі жетістігі оның бастауы мен тәрбиесіне тікелей байланысты.