Азамат, жігіт, ер туралы · Би - шешендік туралы · Ел туралы

Басқа бақ жарасады,
Батырға жақ жарасады.
Аталы ерден би туса,
Халық пайдасына жанасады.

Басқа бақ жарасады,
Батырға жақ жарасады.
Аталы ерден би туса,
Халық пайдасына жанасады.
Жүктеу

Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі

Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — әр нәрсе өз орнымен, өз сәнімен жарасады деген ойды білдіреді. Астарлы мағынасы — текті, тәрбиелі, елге қызмет ететін ердің ісі халыққа пайдалы болатынын айтады. Батырдың жарасы да оның ерлік жолының белгісі сияқты көрінсе, аталы ерден туған би де әділдікке, ел мүддесіне қызмет етеді. Яғни адамның шыққан тегі ғана емес, сол тектен дарыған мінезі мен азаматтық болмысы маңызды.

Образдар мен теңеулер
Мұндағы «басқа бақ» — маңдайға біткен қонақтай ырыс, сәттілік, ал «батырға жақ» — батырдың жарақаты, ерлік пен күрестің ізі. Бұл образдар адамның өміріндегі абырой мен сынақты қатар көрсетеді. «Аталы ер» — тәрбиелі, арлы, елге сөзі өтетін азамат. «Би» — халық сөзін сөйлейтін, дауды әділ шешетін тұлға. Мұнда би болу тек атақ емес, елге пайда келтірер жауапкершілік екенін аңғартады.

Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды елге пайдасы тиетін, білімді әрі жауапты жастарға қатысты айтуға болады. Мысалы, жақсы отбасында тәрбиеленіп, елге қызмет етуді мақсат еткен жас маман ауылына келіп, мектепке мұғалім болып, балаларға білім берсе, соның ісі халық пайдасына жанасады.

Бұл мақалдың мағынасы жасанды интеллекттің көмегімен жасалды. Қажет болған жағдайда түзетулер енгізіңіз.
Латын жазуында
Basqa baq jarasady,
Batyrǵa jaq jarasady.
Ataly erden bı týsa,
Halyq paıdasyna janasady.