Ат жақсысы қартады, негізіне тартады.
«Ат жақсысы қартады, негізіне тартады.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: жүйрік, мықты, жақсы ат қартайса да, өз табиғатын жоғалтпайды, бұрынғы мінезі мен қасиетіне қайта тартады. Астарлы мағынасы: текті, тәрбиелі, қабілетті адам да жас ұлғайған сайын өзінің түпкі болмысына, үйренген дағдысына, ата-бабадан сіңген қасиетіне бет бұрады. Яғни адамның шынайы мінезі мен тегінен келген сипаты өмір бойы сақталады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ат жақсысы» — тек жылқы емес, ең таңдаулы, асыл қасиетті жанның бейнесі. «Қартайды» сөзі уақыт өте әлсіреуді білдірсе де, жақсы жанның қадірі жоғалмайтынын аңғартады. «Негізіне тартады» деген тіркес адамның немесе малдың түпкі табиғаты, шыққан тегі, қалыптасқан әдеті шешуші рөл атқаратынын көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал адам мінезі мен тәрбиесіне қатысты жиі айтылады. Мысалы, жас кезінде еңбекқор, тәртіпті болып өскен кісі қартайғанда да жинақы, ұқыпты қалпын сақтайды. Немесе қандай қиындық көрсе де, өз ұстанымынан айнымайтын адам туралы «негізіне тартады» деп айтады.