Ант ішкеннің үйіне барма,
айрандай жұғады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Антқа жеңіл қарайтын, сертінде тұрмайтын адамның үйіне барма деген ескерту айтылады. Мұнда тура мағынасы — ондай адаммен араласу қауіпті, өйткені оның сөзіне, ісіне сенім аз. Астарлы мағынасы — жаман мінез, өтірік, опасыздық тез жұғады, яғни адам өз ортасының ықпалын бойына сіңіріп алуы мүмкін. Сондықтан кісі өзіне сенімді, сөзі мен ісі бір жерден шығатын адамдарды таңдауы керек.
Образдар мен теңеулер
«Ант ішкен» деген сөз — уәдеге берік емес, серт бұзатын адамды білдіреді. «Үйіне барма» деуі — ондай ортаның ықпалынан сақтан дегені. Ал «айрандай жұғады» деген теңеу жаман әдеттің өте тез тарайтынын көрсетеді. Айранның денеге сіңіп, тез жұғатыны сияқты, адамның мінезі мен теріс қылығы да аралас-құраласта тез әсер етеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті: сенімсіз ортадан, уәдеге тұрмайтын адамдардан сақ болуды үйретеді. Мысалы, жұмыста үнемі өтірік айтып, жауапкершіліктен қашатын әріптеспен тым жақын аралассаң, оның салғырттығы саған да әсер етуі мүмкін. Сондықтан орта таңдауда абай болған дұрыс.
aırandaı juǵady.