Амандық - ағадан.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Амандық - ағадан» деген мақал үлкеннің, әсіресе ағайын ішіндегі абыройлы, сыйлы азаматтың амандығы мен саулығы елге де қуаныш әкелетінін білдіреді. Тура мағынасында ағадан аман-есен хабар алу деген ұғым болса, астарлы мағынасында ел ішіндегі сыйлы, жауапты адамның саулығы — ағайынның берекесі, көңілдің тыныштығы екенін аңғартады. Аға — тек жасы үлкен адам емес, жол көрсететін, қамқорлық танытатын тірек тұлға.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «аға» образы — ақылшы, қорған, сыйлы басшының бейнесі. «Амандық» сөзі тек денсаулықты емес, тыныштықты, татулықты, ел ішінің бүтіндігін де меңзейді. Яғни бір адамның амандығы бүкіл әулетке, ағайынға ортақ қуаныш ретінде суреттеледі.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де үлкен кісінің халін сұрағанда, құрмет білдіргенде айтылады. Мысалы, ауылдағы ағайын «Амандық - ағадан» деп, елге сөзі өтетін ағасының саулығын тілеп, алдымен сол кісінің жағдайын сұрайды. Бұл — сыйластық пен туыстық қадірін көрсететін жылы сөз.