Олжа туралы 151
Олжа туралы мақал-мәтелдер табыс, несібе және еңбектің өтеуі жайлы халық даналығын жинақтайды.
151
Мақал-мәтел
22.3K
Қаралым
147
Орташа
Сұрыптау:
Екі бие - ел асы,
Үш бие - бұлақ басы,
Бір бие - жоқтың қасы.
Үш бие - бұлақ басы,
Бір бие - жоқтың қасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал малдың, әсіресе биенің шаруашылықтағы орнын аңғартады. Екі бие болса, үйдің сүті мен ырыс...
Бір пайда - пайда,
Екі пайда қайда?
Екі пайда қайда?
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның алған пайдасы екі есе көбейсе, соның шын берекеге айналатынын меңзейді. Тура мағы...
Ешкі бақсаң, түбіті көп, мүйізі пышаққа сап.
**Негізгі мағынасы** Ешкі бақсаң, одан тек сүт не ет қана емес, қосымша пайда да табуға болады деген ой айтылады. Ешкіні...
Көкпар тартқандікі, қоян қаққандікі.
**Негізгі мағынасы** Көкпар тарту да, қоян қағу да — көп күш, ептілік, батылдық пен дәл қимыл керек болатын іс. Мақалдың...
Ит жүрсе, сүйек табады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ит қайда жүрсе де, бір кезде сүйек тауып алады. Астарлы мағынасы: қимыл...
Ине де - сыйлық,
Інген де - сыйлық.
Інген де - сыйлық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ине де, інген де сыйлық болуы мүмкін. Астарлы мағынасы — берілгеннің к...
Алтын шыққан жерді белден қаз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — алтын табылған жерді тереңірек, тіпті белге дейін қаз деген сөз. Астар...
Қой мен түйе - байлыққа, жылқы - сәндікке.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал малдың әрқайсысының өз орны бар екенін білдіреді. Қой мен түйе ең алдымен тұрмыстық пайда...
Жарлының өз малы өзіне олжа.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: малы аз, тұрмысы төмен адамның өз қолындағы азғантай малының өзі оған ү...
Әркім тапқанын теке қояды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — әр адам өз қолына түскен, өзі иеленген дүниені өз қалауынша пайдаланад...
Теңізді төңіректегеннің несібесі егіз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — теңіз маңында жүрген адамның ырысы мол болады, өйткені теңізден бір ем...
Ерден елтірі даулап алсаң да олжа.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: ер жігіттен бір елтіріні даулап, тартып алсаң да, ол олжа болып есептел...
Еңбектің көзін тапсаң,
Байлықтың өзін табарсың.
Байлықтың өзін табарсың.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: еңбектің дұрыс жолын, әдісін тапқан адам нәпақаға да, молшылыққа да жет...
Қырдағы қырғауылды қырамын деп,
Үйдегі тазыңнан айырылып қалма.
Үйдегі тазыңнан айырылып қалма.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға қолдағы барды бағалап, пайдасыз тәуекелге ұрынбауды ескертеді. Тура мағынасында: қ...
Түйе, тайлақ жиғанмен,
Аунайтұғын шаңдақ жоқ.
Аунайтұғын шаңдақ жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: түйе мен тайлақты көп жинасаң да, аунайтын шаңды жер болмаса, олардың...
Ең көп оқылған
Кеме келсе, қайық судан шығады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үлкен кеме келгенде, кіші қайықтың жүруіне орын тарылып, ол су жағасына...
Диқан жерін мақтайды,
Балықшы көлін мақтайды,
Кәсіпкер кенін мақтайды.
Балықшы көлін мақтайды,
Кәсіпкер кенін мақтайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — әр адам өз еңбегі сіңген, нәпақа тапқан орнын қадірлейді, соны жақсы к...
Күріш арқасында күрмек су ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: күріш өскен жерде онымен бірге күрмек те суға қанып өседі. Астарлы мағы...
Ортақ өгізден оңаша бұзау.
**Негізгі мағынасы** Ортақ өгізден оңаша бұзау — көпке ортақ, сырттай үлкен көрінетін нәрседен гөрі, өзіңе тиесілі шағын...
Теңін тапса, тегін бер.
**Негізгі мағынасы** «Теңін тапса, тегін бер» деген мақал бір заттың не адамның өзіне лайық, бағасын білетін, қадірін т...
«Олжа туралы» мақал-мәтелдер қазақтың табыс пен несібе ұғымына көзқарасын, олжаның қадірін және оған апарар жолдың мәнін баяндайды. Бұл топтағы нақылдар олжаның тек кездейсоқтық емес, көбіне еңбек, ептілік, батылдық пен дұрыс мүмкіндік таңдаудың нәтижесі екенін еске салады.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.