Жасауылың тырна болса,
Күнің қиқуымен өтер.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: егер жасауылың, яғни күзетшің не жанашырың тырна сияқты болса, күнің оның қиқуымен өтеді. Астарлы мағынасы — жаныңдағы адам әлсіз, пайдасы аз, істі дұрыс жүргізе алмайтын болса, тірлігің де берекесіз, мазасыз болады. Яғни адам өзіне тірек болатын, сенуге тұрарлық серіктес, көмекші немесе басшы таңдауы керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы тырна — дауысы бар, бірақ айқын қорған бола алмайтын, сыртқы көрінісімен ғана әсер ететін бейнелі образ. Қиқу — шу, мазасыздық, тынымсыз әрекет белгісі. Ал жасауыл — тәртіп сақтайтын, істі реттейтін адам ретінде алынған. Демек, мақал дұрыс адам таңдамасаң, әрекетің нәтиже бермей, тек бос әуреге айналатынын тұспалдайды.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды жұмыс, оқу немесе серіктестік таңдауда қолдануға болады. Мысалы, жобаны ұйымдастыра алмайтын адамға сеніп тапсырсаң, уақыт та, күш те босқа кетеді. Сол үшін іске икемді, жауапкершілігі бар адаммен ғана іс қылған жөн деген ой айтылады.
Kúniń qıqýymen óter.