Түсініспесе, төрт түлік жат.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Түсінісу мен келісім болмаса, ең жақын деген қатынас та суиды, берекесі кетеді. Бұл мақал тура мағынасында малды дұрыс бағып-қағу, бір-бірін ұғу жоқ жерде төрт түліктің де күйі нашарлайтынын меңзейді. Астарлы мағынасы — адамдар арасында ортақ тіл табысу, сыйластық пен келісім болмаса, үйдің де, ауылдың да ынтымағы бұзылады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы төрт түлік — елдің несібесі, тұрмыс тіршілігінің тірегі. Ал жат сөзі жақынның алыстауын, салқындауды білдіреді. Яғни малға ғана емес, адамға да күтім, түсіністік, қамқорлық керек екенін көрсетеді. Қазақ танымында мал — ырыс, ал ырыстың сақталуы адамдардың өзара жарастығына байланысты.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал отбасында, жұмыста немесе достар арасында жиі еске алынады. Егер адамдар бір-бірін тыңдамай, түсінбесе, берілген істің берекесі кетеді. Мысалы, шағын шаруашылықтағы екі ағайын мал бөлісінде келісе алмаса, күтім нашарлап, табыс азаяды. Сондықтан алдымен түсінісу, содан кейін ғана іс бастау керек.