Тұлпар түбін табады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Тұлпар түбін табады деген мақалдың тура мағынасы — жүйрік ат өз тегін, шыққан жерін ұмытпайды. Астарлы мағынасы — адам да қайда жүрсе де, өз болмысын, тегін, тәрбиесін, шыққан ортасын танытады. Жақсыдан шыққан жақсы, текті орта көрген жан түбінде өз қадірін жоғалтпайды деген ой бар. Бұл мақал адамның мінезі мен қабілеті тегіне, тәрбиесіне, өскен ортасына байланысты болатынын меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «тұлпар» — жай ат емес, жүйрік, таңдаулы, текті жылқының бейнесі. «Түбін табады» дегені — өз негізіне, шыққан тегіне тартады деген ишара. Мұнда жылқы образы арқылы адамға тән қасиет беріледі. Яғни тұлпар қалай асыл тұқымын танытса, адам да асыл тәрбие мен текті мінезін ісімен көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де адам тәрбиесі мен отбасылық ықпалдың күшін айтуда қолданылады. Мысалы, жасөспірім қалада өссе де, ата-анасының берген тәрбиесі мен отбасындағы құндылықтарды сақтаса, оның мінезінен тектілік байқалады. Сондықтан мақалды адамды бағалауда оның шыққан ортасы мен алған тәрбиесін ескерткенде айтады.