Түйені тұзға айда.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — түйені тұзды жерге айдау. Түйе тұзды жақсы көретіндіктен, оны солай жетектеу оңайырақ болады. Астарлы мағынасы — әр істі өз табиғатына, бейіміне, қалауы мен қажеттілігіне қарай жүргізу керек. Адамға да, малға да, іске де қолайлы жол табылса, нәтиже жақсы болады. Біреуді күшпен емес, өзіне жақын, пайдалы бағытқа икемдеп әрекет ету — ақылды іс.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «түйе» — ауыр мінезді, баяу, бірақ төзімді тіршілік иесінің бейнесі. Ал «тұз» — түйенің сүйетін, іздеп барар нәрсесі. Яғни адам да бір істі осындай өзіне тартымды, түсінікті, ыңғайлы жолмен істесе, ол еріксіз емес, ынтамен орындалады. Мақал өмірде мәжбүрлеуден гөрі ұтымды тәсілдің күшті екенін меңзейді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл сөзді адамды дұрыс шешімге жұмсақ түрде жетелеу керек болғанда қолдануға болады. Мысалы, балаға кітап оқуды «оқы» деп қайта-қайта қинаудың орнына, қызық әңгіме, комикс не суретті кітап берсе, ол өзі оқуға ынталанады. Яғни біреуді өз табиғатына сай жолмен жетелеу — нәтижелі тәсіл.