Түйеге жантақ керек болса, мойнын созар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның немесе тіршілік иесінің өзіне қажет нәрсеге жету үшін амалын жасайтынын білдіреді. Тура мағынасында түйе жантақты жеу үшін мойнын созады, өйткені жантақ — оның қорегі. Астарлы мағынасы: адам да мақсатына, қажетіне немесе қалауына жету үшін әрекет етеді, тырысады, қолынан келгенін істейді. Яғни, қажеттілік адамды қимылға келтіреді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы түйе — сабырлы, төзімді, бірақ керек жерінде белсенді тіршілік иесі. Жантақ — түйенің сүйікті азығы, ал мойнын созу — талпыныстың, ұмтылыстың белгісі. Бұл образдар арқылы халық «қажет болса, адам да, жан иесі де жолын табады» деген ойды әдемі жеткізген. Мұнда зорлық емес, табиғи мұқтаждықтың күші бейнеленеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал адамды мақсатқа жету үшін еңбек етуге, белсенді болуға үндейді. Мысалы, студент грант алғысы келсе, көбірек оқып, қосымша дайындалады. Сол сияқты кәсіпкер де табысқа жету үшін жаңа жол іздейді. Яғни, қажет нәрсе үшін адам өз мүмкіндігін толық пайдаланады.