Терең судың ағысы білінбес.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Терең судың ағысы білінбес деген мақалдың тура мағынасы — су терең болған сайын оның беткі қозғалысы байқала бермейді. Астарлы мағынасы — сабырлы, байыпты, ішкі дүниесі терең адам сырт көзге көп даурығып, асықпайды; оның күші мен әсері бірден көрінбеуі мүмкін. Мұндай адам үндемей жүріп-ақ, істі тындырып, ойын орнықты жеткізеді. Мақал сырттай тыныш көрінгеннің бәрі әлсіз емес екенін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «терең су» — ойы кең, мінезі орнықты, тәжірибесі мол адамды бейнелейді. «Ағыс білінбес» деген тіркес оның іс-әрекеті көзге ұрып тұрмаса да, ішкі қуаты бар екенін аңғартады. Қазақ танымында су — өмірдің, қозғалыстың, сырдың белгісі. Ал терең су сыртынан тынық көрінгенімен, ішінде күшті ағыс жатуы мүмкін. Бұл — адамның да сыртқы тыныштығы ішкі беріктігін білдіретін көркем образ.
Қазіргі өмірде
Қазіргі өмірде бұл мақал сөзге көп ермей, істі тыныш атқаратын, бірақ нәтижесі мықты адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, ұжымда көп сөйлемейтін қызметкер күрделі жобаны дер кезінде, сапалы орындап шықса, оның қабілеті осы мақалмен сипатталады. Яғни, біреуді сыртқы мінезіне қарап бағаламау керек, шын күш көбіне тереңде жатады.