Сыр ұшығын сөз шығарады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның ішіндегі сыр, жасырын ой не көңіл күй көбіне сөз арқылы білінеді. Адам қанша жасырып бақса да, сөйлеген сөзінен ниеті, шын пиғылы, ішкі жайы байқалып қалады. Астарлы мағынасы — сөз адамның ішкі әлемін ашатын ең сенімді белгі, сондықтан әр сөзге сақ болу керек.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «сыр ұшығы» — толық ашылмаған құпияның бір шеті, белгісі дегенді білдіреді. Ал «сөз шығарады» деуі — сол құпияны сыртқа шығаратын нәрсе сөз екенін меңзейді. Яғни тіл — ішкі ойдың айнасы. Мұнда сөз адамның мінезін, шынайылығын, тіпті ниетін де әшкерелейтін күш ретінде көрінеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әсіресе әңгіме үстінде, жұмыс сұхбатында, әлеуметтік желідегі жазбаларда орынды қолданылады. Бір адамның сөзіне қарап оның шын ойын, дайындығын, немесе ашуын байқауға болады. Мысалы, қызметкер есепті дұрыс түсінбесе де, сөйлеген сөзінен шатасқаны бірден білінеді. Сондықтан бұл мақал сөзді ойланып айтуға, сырды аңғартып қоймауға үндейді.