Су айналып жазығын табар,
Ат айналып қазығын табар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның да, тіршіліктің де өз орнына қайта оралатынын білдіреді. Тура мағынасында су қалай ағса да, ақырында өз арнасын табады, ал ат қанша ұзап кетсе де, байланған қазығына қайтып келеді. Астарлы мағынасы — кез келген жан туған жеріне, үйреншікті ортасына, өзіне жақын мекенге тартады. Адам да көп көрсе де, көп жүрсе де, түптің түбінде өз топырағын, өз елін, өз ортасын сағынады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы су — өмірдің тоқтаусыз ағысын, ал қазық — адамның тұрақтайтын орны мен тірегін бейнелейді. Ат — еркіндік пен қимылдың символы, бірақ ол да байланған жерін ұмытпайды. Осы образдар арқылы халық «қайда жүрсең де, шыққан тегің мен өскен ортаңды ұмытпа» деген ойды жеткізеді. Мақал адамның табиғи тамыры бар екенін, сол тамыр оны өзіне қайта тартатынын аңғартады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал көшіп кеткен, алыста оқып не жұмыс істеп жүрген адамдарға қатысты жиі айтылады. Мысалы, қалада ұзақ жыл тұрған адам ауылын сағынып, демалыста елге қайта-қайта барып жүрсе, осы мақал дәл келеді. Яғни адам қанша өзгерсе де, жүрекке жақын мекенін іздейді.
At aınalyp qazyǵyn tabar.