Сөзді жүндей сабады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал сөзді орынсыз көпіртіп, мәнін кетіріп айту, бір ойды дәлелсіз соза беру дегенді білдіреді. Тура мағынасында «жүн сабау» — жүнді ұрып, үлпілдету ісі; ал астарлы мағынасында адам сөзді де солай бос ұрып-соғып, артық сөйлеп, нақты түйінге келмейді. Мұнда сөздің салмағы жоғалып, ойдың шашырап кетуі сыналады.
Образдар мен теңеулер
«Жүндей сабау» бейнесі өте әсерлі: жүн сабалғанда бытырап, үлпілдеп, формасы өзгеріп кетеді. Сол сияқты артық сөз де ретсіз айтылса, мағынасы әлсіреп, тыңдаушыны жалықтырады. Мақал сөзді құрал емес, жауапкершілік екенін аңғартады. Әр сөз орнында тұрмаса, ол пайда әкелмей, керісінше, істің шырқын бұзады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал ұзақ сөйлеп, бірақ нақты жауап бермейтін адамға қатысты қолданылады. Мысалы, жиналыста бір қызметкер сұраққа тікелей жауап бермей, айналып сөйлей берсе, өзгелер: «Сөзді жүндей сабадың ғой» деуі мүмкін. Бұл — қысқа да нұсқа сөйле, ойыңды нақты жеткіз деген ескерту.