Шыры болса қомында,
Алты айшылық жолында,
Атан түйе арымас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: қомына шыры салынған атан түйе алты айлық ауыр жол жүрсе де арымайды, яғни шаршап-шалдықпайды. Астарлы мағынасы: адамға да, тірлікке де алыс жол, ұзақ еңбек, ауыр міндет кездессе, дұрыс қамданып, бойында қуат пен берік төзім болса, ол қиындықты еңсере алады. Мақал сабыр, шыдам және дайындықтың күшін айтады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «атан түйе» — қазақ тұрмысындағы төзімді, күшті көлік. «Қомындағы шыр» — жүкке дем беріп, түйені қажытпайтын, жолға икемдейтін нәрсе. «Алты айшылық жол» — өте ұзақ сапардың бейнесі. Осы образдар арқылы халық ауыр істі атқару үшін бір ғана күш емес, дұрыс жарақ, алдын ала қам, шыдам керек екенін көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал ұзақ оқу, жауапты жұмыс немесе үлкен жоба кезінде айтылады. Мысалы, емтиханға ерте дайындалып, күн сайын жүйелі оқыған студент соңында қатты қиналмайды. Яғни уақытында жинақылық пен тәртіп болса, ұзақ жол да жеңіл өтеді.
Alty aıshylyq jolynda,
Atan túıe arymas.