Әр таудың түлкісін өз қыраны алады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал әр істің өзіне лайық адамы болатынын білдіреді. Тура мағынасында, әр тауда жүрген түлкіні дәл сол жердің қыраны ғана іліп әкетеді деген ой жатыр. Астарлы мағынасы — қиындыққа, қарсыласқа, күрделі жағдайға кез келген адам емес, соған төселген, тәжірибелі, алғыр, батыл жан ғана төтеп береді. Яғни, істің нәтижесі адамın қабілеті мен ептілігіне байланысты.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «тау» — биік, қиын орта, ал «түлкі» — қулығы басым, ұстатпайтын нәрсенің бейнесі. «Қыран» — қырағы, күшті, шапшаң, алысты көретін тұлға. Түлкіні қыранның алуы арқылы халық өмірдегі кез келген қиын істі шешуде зеректік, тәжірибе және батылдық қажет екенін аңғартады. Бұл — әлсізге емес, шеберге тән іс.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал күрделі жұмысты маманға тапсыру керегін еске салады. Мысалы, қиын жобаны тәжірибесі жоқ адамға берсең, нәтиже шықпауы мүмкін, ал сол салада шыныққан маман оны тиімді аяқтайды. Сондықтан әр істің өз «қыраны» болады деген ой — кәсібилікті бағалауға шақырады.