Күшенген жеңбейді,
Күші көп жеңеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — біреу тек қиналып, күшеніп, зорланып әрекет етсе, міндетті түрде жеңіске жетпейді; ал шын күші бар, қуаты мен қабілеті жеткілікті адам басым түседі. Астарлы мағынасы — сыртқы әурелену, даурығу, бос мақтан нәтиже бермейді. Жеңіс тек шынайы күшке емес, сонымен бірге дайындыққа, қабілетке, төзім мен шеберлікке сүйенеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «күшенген» сөзі тек дене күшін емес, жасанды тырысуды, шама жетпей арпалысуды білдіреді. Ал «күші көп» — нақты қуат, мүмкіншілік, еңбекпен келген әлеуеттің бейнесі. Халық осы арқылы өмірде тек сөзбен емес, ісімен, білігімен, табандылығымен алға шығатын адамды жоғары қояды.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды спортта, оқуда, жұмыста жиі қолдануға болады. Мысалы, емтиханға шала дайындалып, соңғы күні ғана қатты әуреленген студенттің жақсы нәтиже көрсете алмауы — осы сөздің дәлелі. Яғни табыс кездейсоқ күшенуден емес, жүйелі еңбек пен нақты дайындықтан туады.
Kúshi kóp jeńedi.