Көшпелі елде ақың болса,
Көше-көше қасыңа келер.
«Көшпелі елде ақың болса, Көше-көше қасыңа келер.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — көшіп-қонып жүретін елде адамға пайдасы тисе, қадірің білінсе, жұрт сені іздеп өзі келеді. Астарлы мағынасы — адамның шын қажеті мен құны оның байлығында ғана емес, өзгеге тигізген пайдасында, беделі мен еңбегінде. Ел ішінде сыйлы, сөзі өтімді, көмегі бар адам жалғыз қалмайды; қажет кезінде жұрт соған сүйенеді.
Образдар мен теңеулер
«Көшпелі ел» дегені — бір орында тұрмайтын, тіршілігі қозғалыстағы жұрттың бейнесі. «Ақың болса» тіркесі тек ақша емес, қарыз, сый, құн, ең бастысы — адамдық бағалы қасиет деген ұғымды аңғартады. «Көше-көше қасыңа келер» деуі — адамдардың саған өзінен-өзі тартылуы, іздеп келуі, керек кезде жаныңнан табылуы. Мұнда «көшу» сөзі қозғалысты ғана емес, ықылас пен ниеттің жиналуын да білдіреді.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Қазір бұл мақалды көпшілікке пайдасы тиетін, адал еңбек ететін адамға байланысты қолдануға болады. Мысалы, бір маман өз ісін жақсы білсе, қажет кезде әріптестері де, таныстары да соған кеңес сұрап келеді. Яғни, адамды алға сүйрейтін нәрсе — оның шынайы қадірі мен игілігі.
Kóshe-kóshe qasyńa keler.