Көп суыр ін қазбас, ін қазса, кең қазбас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — суыр бірден көп ін қаза бермейді, ал ін қазса да, оны тым кең етіп қазбайды. Астарлы мағынасы — адам өз ісінде шама-шарқын білсін, артық әрекетке ұрынбасын, бір істі бастаса да ойлы, үнемді, орнымен атқарсын деген сөз. Яғни қолындағы мүмкіндікті шашпай, күшін босқа жұмсамай, қажет нәрсені ғана істеу керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы суыр — сақ, есеппен қимылдайтын жануардың бейнесі. Оның ін қазуы — адамның еңбек етуі, жоспар құруы, тіршілік қамын ойлауы сияқты. «Көп қазбас» деуі — орынсыз көп іске жүгірмеу, ал «кең қазбас» деуі — шектен тыс ысырапқа бармау, ыждағаттылықты сақтау керектігін білдіреді. Образ қарапайым болғанымен, өмірлік сабағы терең.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгінгі күнде де өте орынды. Мысалы, адам жаңа жоба бастағанда бар күшін бірден шашпай, алдымен жоспар жасап, нақты қажет қадамдарды ғана орындайды. Әйтпесе көп нәрсеге ұмтылып, ешбірін толық бітірмей қалуы мүмкін. Сондықтан мақал бізді сабырлы, ұқыпты, үнемшіл болуға тәрбиелейді.