Мақал "Қоныс ақысын түйе қайтарады" дегеніміз – бір нәрсені басқа бір заттың немесе тұлғаның өтеу жөніндегі ұғымды білдіреді. Мақалдың мағынасы, көбінесе, өмірде өз әрекеттеріміздің немесе мінез-құлқымыздың нәтижесін алуымыз мүмкін екенін айтады.

Бұл жерде "қоныс ақысы" – тұрақты мекенжайға жалға алу ақысы немесе жерге байланысты міндет, ал "түйе" – бұл ауыртпалықты бір күні өтеу дегенді білдіреді. Яғни, "қоныс ақысы" ретінде жұмсалған еңбек, күш немесе ресурс кейін қайта оралуы мүмкін.

Негізінде, мақалда қарастырылатын идеология – алынған заттардың немесе қол жеткізілген сүйіспеншіліктердің болашақта қайта оралатыны, немесе жауабы болатыны. Адамның барлығына да жасаған еңбегінің немесе ісінің нәтижесі орын алады деген ойды да тудырады.