Кісі елінде күркірегенше, өз еліңде дүркіре.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал туған елдің қадірін біл, өз жеріңде еңбек етіп, абырой тап деген ой айтады. Тура мағынасы: бөтен елде қатты танылып, даңқың шыққаннан гөрі, өз еліңде қадірлі болу жақсы. Астарлы мағынасы: адам өз халқының ортасында өсіп-өнсе, елге пайдасы тиіп, сонымен бірге өзіне де құрмет әкеледі. Бөгде жерде жетістікке жету мүмкін, бірақ туған жұрттың алдында сыйлы болудың орны бөлек.
Образдар мен теңеулер
«Күркіру» — даңқтың, қатты естілетін атақтың бейнесі. Ал «дүркіреу» — салтанатпен, қуанышпен, кеңінен танылу, беделге ие болу дегенді білдіреді. Мұнда кісі елі мен өз елі салыстырылып, сырттағы жалтыраған жетістік пен ішкі, шынайы құрметтің айырмасы көрсетіледі. Халық өз жұртыңның игілігіне жарау ең үлкен абырой деп таниды.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды шетелде не басқа қалада жүріп табысқа жетсе де, туған жерге қызмет етуді ұмытпау керек деген мағынада қолданады. Мысалы, бір жас маман үлкен қалада жақсы жұмыс істей алады, бірақ ауылына қайтып, мектеп ашса не емханаға көмектессе, оның қадірі ел ішінде одан да артады.